Равандҳои таҳаввулоти журналистикаи байналхалқӣ ва дурнамои рушди он дар замони ҷаҳонишавӣ мавриди таҳқиқ қарор гирифтаанд. Омилҳои асосии дигаргунӣ, аз ҷумла таҳаввулоти технологияҳои рақамӣ, густариши ҷаҳонишавӣ ва нақши шабакаҳои иҷтимоӣ баррасӣ шуда, мушкилоту чолишҳои соҳа, аз қабили маҳдудиятҳои сиёсӣ ва масоили амнияти журналистон ба риштаи таҳлил кашида шудааст. Мушкилоти соҳа дар робита ба озодии сухан, паҳни ахбори фейкӣ, нақзи меъёрҳои ахлоқи касбӣ мавриди баррасӣ қарор гирифта, чораҳо барои дарёфти ҳалли мушкилот қайд гардидаанд. Дурнамои рушди журналистикаи байналхалқӣ бо таъкид ба ҳамкории байналмилалӣ, стандартизатсияи ахлоқӣ ва истифодаи технологияҳои сунъӣ пешниҳод шудааст.
журналистикаи байналхалқӣ, ҷаҳонишавӣ, таҳаввулоти технологӣ, озодии сухан, иттилоот, ахбори фейкӣ, ахлоқи касбӣ
1. Гулов, С. Н. Истиқлол ва журналистикаи тоҷик: маҷмӯи мақолаҳои илмӣ. — Душанбе: Маориф, 2025. — 168 с.
2. Михайлов С. А., Никонов С. Б. Международное право и законодательство иностранных государств о СМИ.— СПб.: С.-Петерб. гос. ун-т, филол. ф-т, 2012. — 150 с. ISBN 978-5-8465-1170-5
3. Кастельс, М. Власть коммуникации: учеб. пособие / М. Кастельс; пер. с англ. Н. М. Тылевич, А. А. Архипова; под науч. ред. А. И. Черных. — Москва: Издательский дом «Высшей школы экономики», 2020. — 365 с.
4. Самадова Д.Ҳ. Таҳаввули журналистикаи сиёсӣ ва баъзе масъалаҳои ВАО дар замони истиқлолияти миллӣ// Номаи донишгоҳ. №2(51) 2017.-С. 144-148
5. Самадзода, М. Т., Нуралиев, А. А. Навоварӣ ва омилҳои рушди журналистикаи байналхалқӣ // Маводи конференсияи ҷумҳуриявии илмию амалӣ дар мавзӯи «Равандҳои муосири журналистикаи байналхалқӣ: мушкилот ва дурнамо» (ш. Душанбе, 7 октябри соли 2025). — Душанбе, 2025. — С. 45-50.
6. Сафарзода М.Н. Нақши васоити ахбори омма дар низоми муносибатҳои байналхалқӣ// Паёми донишгоҳи Хоруғ №2 (02) 2025.-С. 183-192
7. Сӯҳробӣ, М. Журналистикаи байналхалқӣ XII: маҷмуи мақолаҳо. — Душанбе, 2022. — С. 29–34.
8. Ҳамидиён И. ,Фирдавси Низом. Журналистикаи интернетӣ дар Тоҷикистон: Ташаккул, мушкилот ва дурнамо / И. Ҳамидиён, Н. Фирдавс. –Душанбе, 2022. -270 с.
9. Суханронии Э. Раҳмон дар маҷлиси тантанавӣ бахшида ба 100-солагии матбуоти тоҷик 10 марти соли 2012. – https://khovar.tj/2012/03/suhanronii-e-ra-1203-mon-dar-ma-1207-lisi-tantanav-1251-bahshida-ba-100-solagii-matbuoti-to-1207-ik/ (санаи муроҷиат: 1.11.25)
10. Муқимов М. Мушкилоти рушди журналистикаи чандрасонаӣ дар Тоҷикистон. – https://jovidmuqim.wordpress.com/2015/12/16 (санаи муроҷиат: 25.10.25)
11. Муқимов Ҷ.Проблемаҳои журналистикаи муосир. –https://jovidmuqim.wordpress.com (санаи муроҷиат: 5.11.25)
12. Hillary C. Shulman, David M. Markowitz and Todd Rogers. Reading dies in complexity: Online news consumers prefer simple writing. – https://www.science.org/doi/10.1126/sciadv.adn2555) (санаи муроҷиат: 2.10.25)
13. 104 Journalists Killed. – https://cpj.org/data/killed/2025/?status=Killed&motiveConfirmed%5B%5D=Confirmed&type%5B%5D=Journalist&start_year=2024&end_year=2024&group_by=location (санаи муроҷиат: 25.10.25)
14. 372 Journalists Imprisoned. – https://cpj.org/data/imprisoned/2024/?status=Imprisoned&start_year=2024&end_year=2024&group_by=location (санаи муроҷиат: 15.10.25)
15. Digital 2025: Global Overview Report. – https://datareportal.com/reports/digital-2025-global-overview-report (санаи муроҷиат: 6.11.25)