0.0/5 овоз (0 овозҳо)

ХУСУСИЯТҲОИ ФУНКСИОНАЛИИ ТАКРОР ДАР ЗАБОНҲОИ УЗБЕКӢ ВА ТОҶИКӢ

Муаллиф (он)

Aбдукapимoвa Ф.Ш.

Чакидаи мақола

Баъзе хусусиятҳои синтаксисии такрор дар забонҳои узбекӣ ва тоҷикӣ таҳлил карда мешаванд. Такрор дар забонҳои муқоисашаванда ҳамчун як санъатинаҳвию услубӣ, ки дар асарҳои манзум ва публитсистӣ хусусияти вижа дорад, баррасӣ карда мешавад. Такрори синтаксисӣ ҳамчун категорияи семантикӣ-грамматикӣ-услубӣ ба такрори аъзои ҷумла, такрори синтагма, такрори ибораҳо, такрори калимаҳо ва такрори ҷумлаҳо-такрори предикативӣ тақсим карда мешавад. Анафорҳо ҳамчун воситаи якҷоя кардани ҷузъҳои ҷумлаҳои одӣ ва мураккаб, ки сохтори синтаксисии шакли грамматикии якхеларо ташкил медиҳанд, таҳлил карда мешаванд. Аз ин рӯ, онҳо ба анафораҳои лексикӣ-морфологӣ ва анафораҳои синтаксикӣ тақсим мешаванд. Анафораҳои лексикӣ-морфологӣ ҳамчун усули асосии синтаксикӣ-услубӣ дар ҷумлаҳои мураккаб, алалхусус дар шаклҳои воҳидҳои мураккаби бе пайвандак тафсир карда мешаванд. Яке аз зуҳуроти такрори эпифора тарзи хотимаи ҷумлаи синтаксисиро барои тақвияти маънои унсури такроршавандаи нутқ тавсиф мекунад. Эпифораи синтаксисӣ ба синтагмаҳои эпифорӣ, ибораи эпифорӣ, ҷумлаи эпифорӣ ҷудо мешавад.

Калидвожаҳо

такрори синтаксисӣ, такрори лексикӣ, ибора, ҷумла, анафора, эпифораи лексикӣ – морфологӣ, эптфораи синтаксисӣ

Пайнавишт

1.    Абдукаримова Ф.Ш. Лексический повтор и его место в системе типологии различных языков (на материале узбекского и английского языков): дисс… канд. филол. наук / Ф.Ш. Абдукаримова. – Душанбе, 2019. – 180 с.

2.    Адилов М.И. Система повторов в азербайджанском языке: автореф. дисс… д-ра филол. наук / М.И. Адилов. – Баку,1968. – 41 с.

3.    Астафъева И.М. Виды синтаксических повторов, их природа и стилистическое использование: автореф. дисс… канд. филол. наук / И.М. Астафъева. – Москва, 1961. – 21 с.

4.    Гафуров Н.А. Структура и семантика повтора: лингвистический аспект (на материале таджикского языка): дисс…канд. филол. наук / Н.А. Гафуров. – Бохтар, 2019. – 161 с.

5.    Кожина М.Н. Стилистика русского языка / М.Н. Кожина. – Москва: Наука, 1977. – 152 с.

6.    Мамаджонов, А. Қӯшма гап стилистикаси / А. Мамаджонов. – Ташкент: Фан, 1990. – 189 с.

7.    Мамаджонов, А., Махмудов У. Услубий воситалар / А. Мамаджонов, У. Махмудов. – Фарғона, 1996.  – 147 с.

8.    Русская грамматика. Том 11. Синтаксис.  – Москва: Наука,1980. – 709 с.

9.    Рубайло А.Т. Художественные средства языка / А.Т. Рубайло. – Москва: Наука,1961. – 148 с.

10.Розенталь Д.Э. Практическая стилистика русского языка / Д.Э. Розенталь. – Москва, 1974. – 367 с.

11.Юсифли Ш.В. Стилистический синтаксис современного азербайджанского языка: автореф. дисс… канд. филол. наук / Ш.В. Юсифли.  Баку,1973. – 21 с.

Таърихи нашр

Понедельник, 19 Январь 2026